Wywiad z Patrycją Maksylewicz – jurorką rzeszowskiego Festiwalu Nowego Teatru

Co sądzisz o formule Festiwalu, której założeniem jest angażowanie w pogram artystyczny i pracę jury młodych artystów?

Przyjęta koncepcja Festiwalu jest ciekawa – przez swoją interdyscyplinarność nadaje świeżości, a widzom daje możliwość innego spojrzenia na teatr. Dobór spektakli jest w moim odczuciu bardzo zróżnicowany. Pojawiają się propozycje bardziej „klasyczne”, ale także awangardowe, które wykorzystują nowe media i próbują wychodzić poza granice stereotypowo pojmowanego teatru. Obiecałam sobie, że jako członek jury podczas oglądania spektakli konkursowych, będę starała się zwracać uwagę na obszary, na temat których mogę się rzetelnie wypowiadać.

Czy wiedza jaką wyniosłaś z ASP pomaga Ci  w byciu jurorem?

Tak, wszystkie przeprowadzone z profesorem Bilińskim rozmowy na temat aranżowania przestrzeni bardzo mi pomogły w całościowym odbiorze festiwalu. Patrząc na przestrzeń sceniczną skupiam się na tym jak została skonstruowana. Zdaję sobie sprawę, że podczas oglądania spektakli bardziej zwracam uwagę na warstwę dźwiękową i scenografię – elementy z obszaru sztuki intermediów. Głównie przyglądam się temu w jaki sposób zostają one wykorzystane na scenie: oceniam spójność ze stylistyką spektaklu, patrzę czy projekcje funkcjonują na zasadzie dodatkowego elementu czy może nadbudowują scenografię. Moim zdaniem bardzo ważnym elementem jest też plastyka obrazu, na którą duży wpływ w teatrze ma światło.

Skąd wziął się pomysł na wystawę Ustawa zasadnicza inspirowaną Konstytucją Rzeczpospolitej Polskiej?

Najpierw dostaliśmy (Wydział Intermediów Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie –przyp.red.) zaproszenie na Festiwal – organizatorzy wyrazili chęć, by w trakcie trwania 02. FNT odbyła się wystawa. Wraz z zaproszeniem otrzymaliśmy notkę na temat projektu i idei Festiwalu. Zorientowaliśmy się, że data wernisażu była jednocześnie datą wyborów. Podjęcie pracy nad tekstem Konstytucji RP wydało nam się być ciekawe, ponad to wpisuje się ona w społeczny kontekst jakim naznaczone były działania Christopha Schlingensiefa. Trzonem wystawy stały się nasze (Bogdana Achimescu, Mariusza Fronta, Mariusza Szołtysika, Macieja Gniadego, Marcela Urbana) instalacje-interpretacje Konstytucji RP. Chcieliśmy stworzyć wystawę grupową, która zachowując indywidualizm, pozwoliłaby na przedstawienie wspólnej refleksji. Środkiem formalnym stała się czarno-biała projekcja.

Czy uważasz że media jako „nietradycyjna” forma sztuki może mieć większy wpływ na współczesnego odbiorcę?

A jak ty rozumiesz pojęcie „tradycyjne”?

Chodzi o to, że intermedia wykorzystują technologie, które dla współczesnego człowieka są elementem codzienności. Paradoksalnie w teatrze ciągle postrzegane są one jako „nowatorskie”.

Tak, tak, zgadzam się, że teatr wolniej oswaja nowe media. Znam artystów, którzy używają rozmaitych technologii a ich działania niekiedy sytuują się także na granicy różnych środków wyrazu. W teatrze tego tak mocno nie odczułam. W spektaklach najmocniej kładzie się nacisk na projekcję cyfrową, czasami pojawiają się elementy mappingu, który pozwala stworzyć iluzję. W jednym przedstawieniu pojawił się także performans.

Jakie medium w twoim odczuciu najlepiej trafia do odbiorcy?

Temat łatwości odbioru nowych technologii jest dosyć złożony. Kiedy używamy ich w instalacji lub do stworzenia dzieła wykorzystujemy je stosując np. tablety, smartfony czy komputery, często zdarza się że odbiorca przyjmować je może intuicyjnie. Od strony technicznej sztuka intermediów będzie łatwiejsza dla młodszych odbiorców, dla których jest bardziej naturalna. Czasami jednak wydaje mi się, że ludzie po prostu boją się podejmowania działań, wchodzenia w interakcję z technologią. Z drugiej strony zadają sobie odwieczne pytanie „co artysta miał na myśli?”. Trudność rodzi się w momencie kiedy klucz do odczytania sztuki nie jest podany na przysłowiowej tacy i dodatkowo trzeba jeszcze wejść w interakcję z tą tacą, nie zawsze otrzymując klucz. Podczas tworzenia naszej instalacji dyskutowaliśmy o tym, czy słusznym jest oprowadzanie po wystawie i tłumaczenie wszystkiego. Ostatecznie stwierdziliśmy, że odczytanie wystawy nie powinno następować w aż tak bezpośredni sposób. Jest zaznaczone, która instalacja jest interaktywna, co wskazuje na to, że trzeba do niej podejść i się nią zainteresować, pobyć z nią, poodkrywać. Staraliśmy się jednak nie narzucać jednej słusznej interpretacji.

Jakie niewykorzystane dotąd media można użyć przy tworzeniu spektakli teatralnych?  

Zadałam sobie w trakcie Festiwalu takie pytanie: co by się stało, gdyby któryś z twórców wprowadził interakcję widzem, ale nie na zasadzie pogłębienia fizycznego kontaktu z aktorem, tylko przykładowo widownia wyposażona zostałaby w czujnik, który mierzyłby temperaturę ciała widza podczas spektaklu. Taki zabieg musiałby mieć oczywiście swoje uzasadnienie np. w dramaturgii. Może tropem mogłoby być przyglądnięcie się temu, co tworzą artyści z obszaru sztuki intermediów i wyciągnięcie z ich dzieł poszczególnych elementów oraz podjęcie próby zaadaptowania ich. W spektaklach konkursowych pojawiły się np. element scenografii, tworzące muzykę, co zdaje się być światełkiem w tunelu. Także animacja komputerowa nie pojawia się, a mogłaby stać się ciekawym rozwiązaniem.

Jak poszerzyć pole dyskusji na temat wykorzystania sztuk wizualnych w teatrze?

Wydaje mi się, że problemem jest ograniczony kontakt pomiędzy różnymi środowiskami. Może gdyby powstały jakieś ciekawe interdyscyplinarne projekty, które skupiałyby ludzi z różnych obszarów sztuki, byłoby łatwiej. Powoli zmienia się to u nas, na Wydziale Intermediów w Krakowie, gdzie np. w ramach zajęć powstają projekty muzyków z nie-muzykami. Mam nadzieję, że będzie ich coraz więcej.

Advertisements

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s